Mijn gedachten glijden wel eens terug naar de middelbare schooltijd. Literatuurles! Eindeloze lessen over literaire grootheden, stromingen en hun stoffige representanten. Ik kan bijna de bedompte lucht van de houten barak ruiken waarin destijds lesgegeven werd. Mijn voorliefde voor boeken die ik van jonge leeftijd af had, werd daar langzaam gedoofd...
Door M.P.O. Books
Waarom? Ik denk dat het ten dele met mijn karakter te maken had. Opeens werd het lezen van boeken een verplichting en dan is er al gauw een innerlijke weerstand. Ik kan nogal halsstarrig zijn! Bovendien werden boeken aangemoedigd die mij persoonlijk niet boeiden. Eén boek dat ik mij in het bijzonder herinner, is Van Oude Mensen De Dingen Die Voorbijgaan van Louis Couperus, een boek waarvan het lezen opgelegd werd. Wat vond ik het toch een verschrikkelijk saai boek!
Smaken verschillen. Zo simpel ligt het. Waren er dan geen boeken die ik wel kon waarderen? Zeker wel! Zo tegen het eind van de middelbare school ontdekte ik de thriller, de detective in het bijzonder. Maar terugblikkend herinner ik me helemaal niet dat op school aan die genres structurele aandacht werd geschonken. Ik vraag ik me af hoe het kan dat een grootheid als Agatha Christie bij Engelse literatuurles werd doodgezwegen terwijl haar boeken afgelopen eeuw het best verkochten van alle Britse auteurs. Arthur Conan Doyle, een andere prominent, kwam evenmin ter sprake terwijl zijn creatie Sherlock Holmes onsterfelijk is gebleken.
Erger nog, het hele genre van thrillers/detectives werd nooit één keer genoemd, noch bij de Engelse noch bij de Nederlandse literatuurles. Bespeur ik een poging om het genre met de spannende boeken onder het vloerkleed te vegen? Hupsakee! Weg ermee! Waarom dan? Omdat het niet literair genoeg is? Niet creatief?
De goede thrillerauteur weet je met goed gedoseerde informatie, creatieve wendingen en rake formuleringen op het puntje van de stoel te krijgen. Het is een spel gespeeld tussen schrijver en lezer. Veel vaker ervaar ik een goede thriller als bron van creativiteit en vindingrijkheid dan de romans die het discutabele predikaat "literair" ontvangen. Daarom begrijp ik nog steeds niet hoe het kan dat het genre in de doofpot gestopt werd.
Overigens weet ik niet of mijn school in dit opzicht representatief was voor literatuur onderwijs in Nederland in het algemeen. Ik ben daarom zeer benieuwd naar hoe anderen die periode hebben ervaren en vooral hoe de situatie nu is. Wordt er aan de thriller ruime aandacht gegeven? En zo nee, hoe heeft men de thriller dan zelf ontdekt? Waardoor wordt men door het genre gefascineerd?
Nu de thriller in Nederland steeds meer uitgroeit tot een fenomeen met eigen media en prijzen, kijk ik terug. Dan zie ik de herontdekking van boeken in mijn eigen leven, mede dankzij de detectives, niet dankzij literatuurles. De vlam laaide op! Ik herinner mij hoe ik 's nachts in bed, met de deken half over mij heen getrokken en bij het schaarse licht van een klein schemerlampje, de spannende avonturen van Sherlock Holmes begon te lezen; de vurige sensatie die ik voelde die zo heftig werd dat de neiging het laatste hoofdstuk te lezen (om toch maar snel te weten hoe het afliep) bijna ondraaglijk sterk werd! Dat was pure fascinatie voor het pas ontdekte genre!
Regelmatig kom ik op de fiets en soms in de bus langs mijn vroegere school. De bedompte barakken van weleer zijn allang op last van de brandweer gesloopt. Daarvoor in de plaats staan keurige stenen leerfabrieken die krioelen van scholieren op weg naar literatuurles. Ik hoop dat die nieuwe gebouwen openstaan voor het duidelijk aangetoonde succes van de thriller. Want het genre blijft boeien.
|