Crimezone.nl

Met QUIZ levert regisseur Dick Maas de tiende speelfilm af waarvoor hij ook zelf het scenario en de muziek aanleverde. Met QUIZ bevestigt hij zijn veelzijdig creatief talent. Thrillerauteur en Crimezone-recensent John Brosens sprak met Dick Maas en Pierre Bokma, een van de hoofdrolspelers.

QUIZ is een thriller van het soort dat in Amerika veel gemaakt wordt met verhalen die zich afspelen binnen een beperkte, herkenbare en alledaagse arena. INSOMNIA, ARLINGTON ROAD, THE HAND THAT ROCKS THE CRADLE en FRANTIC zijn daar goede voorbeelden van. Het zijn films waarin goede acteurs een goed verhaal naar een hoog niveau tillen; films voor een publiek dat een intelligent verhaal kan waarderen en waarin suspense belangrijker is dan actie en spektakel. QUIZ mag met het volste recht voor zichzelf een plaats in bovengenoemd rijtje claimen.

QUIZ is een thriller met een origineel uitgangspunt. De hoofdpersoon, een beroemde quizmaster, wordt geconfronteerd met een man die beweert zijn vrouw en dochter ontvoerd te hebben. Vervolgens zet de man de wereld van de quizmaster nog verder op zijn kop: hij gaat in de schoenen van de quizmaster staan. De quizmaster wordt gedwongen voor kandidaat te spelen: binnen het uur dient hij tien vragen correct te beantwoorden om het leven van zijn vrouw en dochter te redden. De quizvragen blijken verbijsterend persoonlijk van aard en confronteren de quizmaster met gebeurtenissen uit zijn verleden die hij liever onbenoemd en onbesproken laat.

Maar ook de opzet van het scenario mag origineel worden genoemd. De verhaallijn steunt vrijwel volledig op het krachtenveld dat ontstaat door de confrontatie van twee mannelijke hoofdrollen, vertolkt door Barry Atsma en Pierre Bokma. Voor de regels waaraan een thriller hoort te voldoen is dat geen bezwaar. Dick Maas heeft een eigenzinnig concept uitgewerkt waarin hij met vorm en inhoud experimenteert en de uiterste grenzen van suspense en horror verkent.

“Ik zet eerst intuïtief een lijn neer waarmee ik bepaal wat ik via het verhaal wil vertellen,” zegt Dick Maas. “Pas daarna komen de regels waaraan thrillers moeten voldoen in beeld en probeer ik me daar niet zo veel van aan te trekken. In QUIZ wordt de hoofdpersoon gedwongen na te denken over een aantal levensvragen. Dat aspect heeft hij de afgelopen jaren verwaarloosd.”

De AVRO zendt QUIZ op een gegeven moment uit via de televisie en het Filmfonds beheert een pot met geld om films te kunnen maken. Heeft de samenwerking met de AVRO en het Filmfonds invloed gehad op het scenario?
“Op geen enkele wijze. Ik doe in dat opzicht ook nooit concessies. De AVRO stond er vanaf het begin positief in en het Filmfonds neigt altijd tot de eis dat een script herschreven moet worden. Maar dat doe ik nooit.”

Denk je dat de beperkte setting — het tv-wereldje — en het thema QUIZ een kans maakt om internationaal door te breken?
“SINT is heel goed verkocht aan het buitenland, maar daar speelde horror een grote rol en dat was bij uitstek een visueel verhaal. In QUIZ zit veel dialoog en in veel landen houden ze niet zo van ondertitelen. Maar gezien het verhaal — je kunt het bij wijze van spreken zo naar Los Angeles verplaatsen — zit er wellicht een Amerikaanse remake in. Dat lijkt me prima te doen met twee goede buitenlandse acteurs...”

Wat verwacht je van het Nederlands publiek? Wat zijn je verwachtingen?
“Daar is moeilijk een antwoord op te geven. Je kunt er eigenlijk geen peil meer op trekken. Er zijn nu net films uit die goed werden ontvangen en in de bioscoop toch weinig doen. QUIZ gaat uit met zeventig kopieën, maar we hebben geen gigantisch budget voor promotie. Het is echt afwachten hoe het publiek reageert.”

Pierre Bokma is een breed georiënteerd acteur met een grote diversiteit aan rollen. Nu speelt hij een dragende rol in QUIZ.

Hoe was het om in een thriller te spelen?
“Het was al lang een wens van mij om een keer met Dick Maas te werken en toen deze kans zich aandiende heb ik direct toegeslagen.

Het lijkt me vreselijk om een rol te spelen waarin je fysiek het nodige geweld voor je kiezen krijgt.
“Dat lijkt heel erg, maar het viel reuze mee. Het is film. Suggestie en montage doen een hoop.”

Dick Maas staat bekend als een regisseur met eigenzinnige opvattingen. Hoe is het om met hem te werken?
“Ik ben altijd heel benieuwd naar de vorm waarin een regisseur zijn aanwijzingen giet. Ieder heeft zijn eigenaardigheden en hebbelijkheden. Met Dick Maas gaat alles razendsnel en draait het eerder om zijn mimiek dan om het geven van rechtstreekse aanwijzingen. Ik probeer van zijn gezicht af te lezen wat hij wil, want ik speel liever een hele scène in een keer goed dan dat er meerdere takes nodig zijn. Dat heeft gevolgen voor de montage.”

Het karakter van de naamloos blijvende man in QUIZ is fascinerend: een dwingeland die zijn woorden onverstoorbaar vriendelijk blijft formuleren, hoewel hij stevig wordt aangepakt. Hoe hou je dat consequent vol?
“Dat is simpel: hij is weliswaar een querulant, maar zijn doel is vele malen groter dan de ongemakkelijkheden die hij moet ondergaan. Hij wil zijn genoegdoening bereiken en daarvoor dient letterlijk alles te wijken. Hij is zorgzaam ten aanzien van zijn eigen plan.”

Dit was je eerste thriller. Gaan we Pierre Bokma vaker in dit genre zien?
“In MOORDWIJVEN van Dick Maas deed ik ook al mee, maar toen kwam ik op en werd ik neergeschoten. Maar ik wil bijvoorbeeld best wel eens een slimme inspecteur of zo spelen. Maar misschien treed ik op een moment naar voren als regisseur. Als ik een goed verhaal heb en goede mensen om me heen kan verzamelen. Wie weet...”