Crimezone.nl

‘De Getuige’ van John Grisham neemt een kijkje achter de schermen van de wereld van de advocatuur. Grisham schetst hier een wereld waar het leven van alledag bestaat uit macht, geld en geheimen. De sensatie van deze nieuwe wereld, wordt al snel duidelijk, heeft echter ook zijn donkere kantjes. Het boek verscheen in 2009 en heeft sindsdien ook enigszins bijgedragen tot Grisham’s universele faam als schrijver. Zijn ervaring en expertise in het Recht komen sterk naar voor in al zijn thrillers , zo ook in ‘De Getuige’. John Grisham heeft niet voor niets een diploma Rechten op zak en heeft 10 jaar als jurist ge-werkt. Hij specialiseerde in strafrecht maar ging zich later meer interesseren in civiel recht. Als hobby begon hij te schrijven en het resultaat mag gezien worden, de research voor zijn boeken is dan ook een compilatie van eigen ervaringen.
In ‘De Getuige’ sleept Grisham je mee in een verhaal over de jonge ambitieuze Yale –student Kyle, die gedwongen wordt om op de morele rand te balanceren. Hij is intelligent, ambitieus en tilt zwaar aan zijn principes, maar hij wil natuurlijk ook toegelaten worden tot de elite van het advocatenwereldje. Toch beslist Kyle eerst een paar jaar zijn handen vuil te maken door de gewone mens een handje toe te steken zoals zijn idealistische vader, of dit was toch het plan. In een paar uur wordt zijn hoopvolle carrière omgetoverd tot een nachtmerrie vol chantage en machteloosheid. Vervolgens uitvouwt zich een verhaal waarin Kyle al zijn eigen regels zal breken en zijn ethische grenzen gedwongen zal moeten overschrijden.

Het verhaal is in de kleine details zeker realistisch geschreven, de grote aangedikte sensationele verhaallijnen negerend. Grisham put dus zeker uit eigen ervaringen, hij was immers zelf ooit ook en ‘Kyle’. Hij weet als geen ander hoe het voelt om als pas afgestudeerde student voor de leeuwen gegooid te worden. Hij doorbreekt met deze details zeker ook het cliché dat het werken voor een grote firma, dicht bij al het geld, uit rozengeur en maneschijn bestaat. Hij beschrijft bijvoorbeeld voortdurend het declareren van de advocaten. Deze monotone herhaling brengt het gefrustreerde en vervelende gevoel van de advocaten in spe helemaal tot leven. Hij creëert bijna een nieuw personage door het uitoefenen van de job zo zorgvuldig te beschrijven. Deze beschrijving gaat natuurlijk ook gepaard met kritiek op het reilen en zeilen van de grote advocatenfirma’s. Deze doen niets lieverdan andere enorme bedrijven te vertegenwoordigen, vaak onterecht. Grisham laat dus ook doorschijnen dat het idealistische idee om mensen te helpen duidelijk ver te zoeken is. De eens enthousiaste bijna idyllische studenten verkopen hun ziel om het toch maar tot partner te schoppen. Een fenomenaal stukje maatschappijkritiek dus!

Het boek komt vrijwel traag op gang maar eens op snelheid haalt het zeker recordtijden. Er is een prachtige opbouw van spanning en er worden enorm veel vragen geformuleerd, die je dus ook beantwoordt wil zien. Volgens mij is Grisham dus zeker geslaagd in zijn opzet. De eentonigheid van de ietwat clichématige verhaallijn, die welteverstaan zeker sensationeel is, wordt meer dan goed gemaakt door enkele onverwachte wendingen. Het boek sleurt je mee in Kyle’s persoonlijke en professionele leven. Hij wordt dus voldoende uitgediept zodat het verhaal toch een tweede dimensie krijgt. Zijn misschien oppervlakkige liefdesrelaties en onbezorgde studententijd worden gecombineerd met een diepe genegenheid voor zijn vader en een passie voor het Recht. De climax komt toch redelijk laat in het verhaal waardoor veel vragen toch een beetje in de lucht blijven hangen. Hierdoor is er natuurlijk ruimte voor vrije interpretatie en speculatie, waarbij de lezer hiervoor zeker voldoende inspiratie heeft opgedaan!

In 1988 maakt John Grisham zijn debuut als auteur en nauwelijks drie jaar later verschijnt zijn tweede boek Advocaat van de Duivel, een bestseller. Het is dan ook dankzij dit boek dat hij naamsbekendheid verwerft en een grootse carrière weet op te bouwen. Grisham blinkt uit in thrillers en spannende romans met een juridische rode draad. Ook in De getuige is de rechtspraak een belangrijke factor, des te meer omdat het hoofdpersonage een advocaat is.

Wanneer Kyle plots gechanteerd wordt, voert hij een innerlijke strijd met zijn geweten en rechtvaardigheidsgevoel. Moet hij weigeren mee te werken met de misdadigers, wat het einde van zijn carrière zou betekenen, of moet hij zijn waarden aan de kant zetten en criminele praktijken uitvoeren? Dit dilemma is prominent aanwezig en op het einde van het verhaal zien we hoe Kyle zijn hachje probeert te redden d.m.v. een slim plan. Helaas loopt het niet helemaal zoals gepland en weet de crimineel te ontsnappen. Uiteraard vond ik dit een teleurstelling, wel draagt de ontsnapping bij tot de geloofwaardigheid van het boek en is dit nu eenmaal vaak de bittere realiteit.

John heeft een aangename schrijfstijl, waardoor het boek vlot leest. Bijzonder goed uitgewerkt waren de hoogtechnologische snufjes van de misdadigers. De verboden relatie tussen Kyle en Dale daarentegen, zag ik graag wat meer uitgewerkt. Anderzijds is en blijft het een thriller en mag de liefde het verhaal niet domineren. In een thriller draait het nu eenmaal om een ingenieus opgebouwde spanning. Die spanning verhoogt Grisham door bijvoorbeeld wendingen van personages. Een illustratie is Baxter, eerst alcoholverslaafde, daarna net een heilige die de wereld wil redden, maar door zijn naïviteit zijn vrienden in gevaar brengt en uiteindelijk vermoord wordt.

Voorts wil de auteur ons aanzetten tot denken door zijn kritiek op de maatschappij. Hét maken in het leven, geld verdienen in het leven is van geen belang. Niet alles in het leven draait immers om een paar schoenen van Dolce&Gabbana. Je werk met passie en gedrevenheid uitvoeren daarentegen, is de sleutel tot waar geluk. Deze regel geldt voor iedereen, of je nu advocaat of straatveger bent.

Naar mijn bescheiden mening missen de personages diepgang en blijven ze vrij oppervlakkig. Op die manier vergt het enige inspanning om me betrokken te voelen en mee te gaan in het verhaal. Vervolgens vind ik een open einde een afknapper en is het jammer dat ik met een heleboel vragen bleef zitten. Desalniettemin snap ik dat het open einde geloofwaardig is.

Het is weliswaar niet enkel kommer en kwel, aangezien de schrijfstijl evenals het thema me beviel. Zo hou ik wel van boeken die gerechtigheid promoten en de lezer een boodschap van waarde meegeven. Kortom, ik vind het een geslaagd boek, die een prachtige kern van waarheid bevat. “Geluk komt op de eerste plaats, vergeet dus die D&G schoenen!”

Dit was het eerste boek dat ik heb gelezen van John Grisham, en ik moet zeggen dat ik erg teleurgesteld ben.

De achterflap van het boek belooft zoveel...
Gedurende de volledige lijn is er wel een bepaalde spanning, maar de laatste 20 bladzijden zijn een ware teleurstelling.
Veel vragen blijven onbeantwoord:
Wie is de spion?
Wat gebeurt er tussen hem en Dale?
Wordt Bennie opgepakt?
Waren de agenten die bij zijn vader aankwamen wel echte agenten?
Wat geeft de toekomst?
...
Kortom: Zwakjes

Het is jammer dat je bij deze recensie geen waardering kunt geven voor de marketing achter de verkoop van een boek. Het had 5 sterren van mij gekregen!
Dit boek van de hand van John Grisham, waar op de achterflap De Volkskrant stoer wordt geciteerd ("Potentiële troonopvolgers mogen voorlopig weer even terug in hun hok"), bevat een uiterst slap verhaal. Het dankt zijn verkoopaantallen niet aan de inhoud maar aan de wijze van verkopen. Je leest het boek razendsnel uit. Niet vanwege de spanningsboog die wordt opgebouwd, maar juist vanwege het achterwege blijven daarvan. Zo van: "érgens moet het dan toch nog wel eens spannend worden...". Maar nee hoor, tot en met de laatste pagina geen piek waar te nemen.
Laat dit boek dus maar zitten! Ik zal ook geen andere Grisham meer kopen.

Wie De Getuige begint te lezen, krijgt snel de indruk dat hij een kopie van Advocaat van de Duivel (The Firm) aan het lezen is (een pas afgestudeerde advocaat krijgt een goedbetaalde baan bij een advocatenkantoor aangeboden en komt plots onder zware druk te staan). Naarmate het verhaal vordert, wijkt het gelukkig af van het Firm-scenario en is een verrassend einde in de maak. Toch blijft deze verrassing uit. De getuige is eerlijk gezegd dan ook zeker niet één van de betere werken van John Grisham. Een kleine ontgoocheling. De daders worden niet gevat en hun motieven en opdrachtgevers blijven onbekend. De lezer blijft kortom met een heleboel vragen zitten...